«Ամրապնդել կամուրջը համայնքի և Հայրենիքի միջև» - Հարցազրույց Շահան ՔԱՆԴԱՀԱՐՅԱՆԻ հետ

ashkhar.org կայքում №5 (20) համարում հրապարակված հոդվածը նվիրված է հարցազրույցի, որը վարվել է Բեյրութում լույս տեսնող «Ազդակ» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր Շահան Գանդահարյանի հետ և վերաբերում է Լիբանանի հայ մամուլի պատմությանը, ներկա վիճակին և խնդիրներին։

Հրատարակության պատմություն և կարգավիճակ

Զրույցում ներկայացվում է «Ազդակ» թերթի էվոլյուցիան. 1927 թվականին հիմնադրված՝ որպես երեք օրը մեկ լույս տեսնող հրատարակություն, այն շուտով դարձել է օրաթերթ, իսկ 1969 թվականից ստացել է Հ.Յ.Դաշնակցության Լիբանանում պաշտոնական օրգանի կարգավիճակ։ Աստիճանաբար ավելացել է թերթի ծավալը՝ ութ էջից մինչև տասը, իսկ էլեկտրոնային տարբերակի հայտնվելը ընդլայնել է լսարանը՝ քաղաքացիական պատերազմի տարիներին արտագաղթած նախկին լիբանանահայերի հաշվին։

Դերը հայ մամուլի համախմբման գործում

Հարցազրույցում զգալի տեղ է հատկացվում խմբագրության համակարգող դերի պատմությանը.

• Լիբանանի հայ լրատվամիջոցների ներկայացուցիչների կանոնավոր (ամսական առնվազն մեկ անգամ) հանդիպումների կազմակերպում,
• հիմնական թեմաների քննարկում՝ մամուլի դերը, Սփյուռքի և Հայաստանի փոխհարաբերությունը տեղեկատվական դաշտում,
• համագործակցություն «Երկիր» թերթի և Սփյուռքի այլ կուսակցական հրատարակությունների հետ։

Տնտեսական վիճակ և կադրային խնդիրներ

Գանդահարյանը նշում է, որ թերթը գոյություն ունի գովազդի և վճարովի հայտարարությունների հաշվին, տպաքանակը կազմում է շուրջ 3200 օրինակ, որի մի մասը տարածվում է սիրիահայ համայնքներում։ Առանձին ընդգծվում է կադրային խոցելիությունը. Լիբանանում քաղաքական-տնտեսական ճգնաժամը ստիպում է երիտասարդ մասնագետներին հեռանալ, ինչը թուլացնում է խմբագրությունը՝ չնայած նրա բացության և բովանդակության արտակուսակցական բնույթին։

Երիտասարդության հետ աշխատանքի խնդիրները

Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայալեզու երիտասարդ լսարանը պահպանելու խնդրին։ Հարցազրույցի հիմնական թեզն այն է, որ երիտասարդական հավելվածի բովանդակությունը պետք է ձևավորվի հենց երիտասարդության հետ համատեղ, այլ ոչ թե պարտադրվի վերևից. միայն այդպես ազգային թեմատիկան կընկալվի բնական ձևով։

Թերթի տեղը տարածաշրջանային և համաշխարհային համատեքստում

Գանդահարյանը մատնանշում է հրատարակության կրկնակի առաքելությունը՝ հայ ընթերցողին տեղեկացնել Լիբանանում և Մերձավոր Արևելքում կատարվող իրադարձությունների մասին (Հայոց ցեղասպանություն, թուրք-ամերիկյան հարաբերություններ) և ներկայացնել հայկական օրակարգը ոչ հավատարիմ ընթերցողին։ Առանձին նշվում է «նոր Սփյուռքի»՝ Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի և Եվրոպայի հայ համայնքների հետ թույլ կապի խնդիրը, որոնց հասնելու համար անհրաժեշտ են այլ լեզվական և կազմակերպչական ռեսուրսներ։

Եզրակացություն

Հարցազրույցի հիմնական եզրահանգումն այն է, որ «Ազդակը», մնալով Լիբանանի միակ օրաթերթ հայկական թերթը, ձեռք է բերել համազգային նշանակություն և իր առաքելությունը տեսնում է «համայնքի և Հայրենիքի միջև կամրջի» ամրապնդման մեջ՝ ազգային ինքնագիտակցության և ժամանակակից Հայաստանի հետ կապի նուրբ, բայց հետևողական զարգացման միջոցով։