«ԱՇԽԱՐՀ» ՆԱԽԱԳԾԻ ԱՌԱՔԵԼՈՒԹՅՈՒՆԸ

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունն է պահպանել և
զարգացնել այն պայմանները, որոնցում հայկական քաղաքակրթությունն ունակ է
պահպանել իր ամբողջականությունն ու ինքնությունը, հետազոտել ապագան և
գործել էմերջենտ դարաշրջանի պայմաններում՝ պահպանելով իրեն բնորոշ
օնտոլոգիական լարումները: Առաքելությունն իրականացվում է որպես
հավասարակշռության պահպանում պահպանման և փոփոխության, հեռացման և
վերադարձի, կենտրոնի և բաշխվածության միջև, ինչպես նաև որպես
մասնակցություն քաղաքակրթությունների փոխազդեցությանը էկոհամակարգի
շրջանակներում՝ ելնելով սեփական ինքնությունից, փորձից և
պատասխանատվությունից:

Ներածություն

«Աշխարհ» նախագիծը մշակվում է որպես հայկական քաղաքակրթության պատասխան
էմերջենտ դարաշրջանի պայմաններին: Այս պայմաններում առաքելությունը չի
կարող հանգեցվել նպատակների, ծրագրերի կամ ցանկալի ապագայի կերպարների, այլ
սահմանում է քաղաքակրթության ներկայության, գործողության և
պատասխանատվության ռեժիմները փոփոխվող աշխարհում՝ «Աշխարհ» նախագծի
օնտոլոգիական ֆրեյմի, դրա սկզբունքների և նպատակային նշանակության
շրջանակներում:

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը նախատեսված չէ քաղաքակրթական զարգացմանը
բնորոշ լարումները վերացնելու համար, այլ ուղղված է դրանց պահպանմանը և
վերափոխմանը կենսունակության, գործունակության ու զարգացման աղբյուրի:

Առաքելության սահմանումը

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը կայանում է այն պայմանների պահպանման և
զարգացման մեջ, որոնցում հայկական քաղաքակրթությունն ունակ է.

• պահպանել ամբողջականությունը և ինքնությունը էմերջենտ դարաշրջանի
  պայմաններում՝ չհանգեցնելով դրանք անփոփոխ ձևերի և չփոխարինելով
  անցյալի վերականգնմամբ (ռեստավրացիայով),

• իրականացնել ապագայի, զարգացման հնարավոր սցենարների, անորոշության
  ձևերի և ադապտացիայի (հարմարվողականության) եղանակների հետազոտում՝
  չկորցնելով իմաստային բևեռը և պատասխանատվությունը սեփական ուղու
  համար,

• մասնակցել քաղաքակրթությունների փոխազդեցությանը էկոհամակարգի
  շրջանակներում՝ ներդնելով սեփական ինքնությունից, պատմական փորձից և
  մասշտաբից բխող ավանդ:

Առաքելության տրամաբանությունը

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը կառուցված է որպես հորիզոնականորեն
փոխկապակցված տրամաբանությունների համակարգ.

• պահպանման և հավասարակշռության տրամաբանություն, որն ուղղված է
  քաղաքակրթական ամբողջականության, հաջորդականության և ինքնության
  պահպանմանը,

• հեռացման, պանդխտության և վերադարձի տրամաբանություն, որն
  ապահովում է ձևավորված ձևերի սահմաններից դուրս գալու, ապագան
  հետազոտելու և անորոշության հետ աշխատելու ունակությունը,

• փոխազդեցության տրամաբանություն, որը կողմնորոշված է դեպի
  երկխոսությունը, միջնորդությունը և մասնակցությունը
  քաղաքակրթությունների էկոհամակարգում:

Նշված տրամաբանություններից և ոչ մեկը գերիշխող չէ: Դրանց փոխազդեցությունը
ձևավորում է ձգողականության դինամիկ դաշտ, որում յուրաքանչյուր
տրամաբանություն միաժամանակ սահմանափակում և սատարում է մյուսներին՝
կանխելով դրանց ինքնավարացումը և առաքելության գաղափարախոսականացումը:

Բևեռը և բաշխվածությունը

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը պահպանում է լարումը քաղաքակրթական բևեռի
և քաղաքակրթական կյանքի բաշխված բնույթի միջև: Քաղաքակրթական բևեռը, որը
խորհրդանշականորեն կապված է Արարատի հետ, սահմանում է իմաստային
կողմնորոշումը, հաջորդականությունը և ապահովում է ներքին
կապակցվածությունը: Բաշխվածությունն արտացոլում է հայկական քաղաքակրթության
գոյության ձևերի իրական բազմազանությունը ժամանակի և տարածության մեջ:

Առաքելությունը չի հանգեցնում քաղաքակրթական կյանքը տարածքին, պետությանը
կամ սփյուռքին՝ դիտարկելով դրանք որպես միասնական, բայց ոչ փակ
ամբողջության տարբեր դրսևորումներ:

Գործունակություն

Էմերջենտ դարաշրջանի պայմաններում «Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը
կողմնորոշված է ոչ միայն ուժի, ազդեցության կամ մրցակցային
առավելությունների կուտակմանը, այլև քաղաքակրթական գործունակության
պահպանմանը՝ տեղի ունեցողը իմաստավորելու, անորոշության պայմաններում
կողմնորոշվելու, պատասխաններ ձևավորելու և գործելու ունակությանը՝
անհրաժեշտության դեպքում ճշգրտելով սեփական գոյության հիմքերը և
պատասխանատվություն կրելով ընդունվող որոշումների համար:

Այս համատեքստում գործունակությունը դրսևորվում է որպես դինամիկ որակ, որը
կախված է հավասարակշռությունը պահպանելու ունակությունից՝ կայունության և
փոփոխության, ինքնության և բացության, կենտրոնի և բաշխվածության,
ռեֆլեքսիայի և գործողության միջև:

Բացություն և վերաիմաստավորում

«Աշխարհ» նախագծի առաքելությունը ավարտուն բանաձև չէ: Այն թույլ է տալիս
վերաիմաստավորում և ճշգրտում՝ քաղաքակրթական լանդշաֆտի, դերակատարների
կազմի և քաղաքակրթությունների էկոհամակարգի միջավայրի փոփոխությանը
զուգընթաց՝ մնալով նախագծի օնտոլոգիական ֆրեյմի, սկզբունքների և նպատակային
նշանակության շրջանակներում:

Նման բացությունը դիտարկվում է ոչ թե որպես թուլություն, այլ որպես
էմերջենտ դարաշրջանում առաքելության ռեզիլիենտության պայման: